“Wat een geweldige groep zijn wij als kerk”

De Gereformeerde Kerk Nieuwe Pekela 190 jaar jong.

Op zondag 12 april 2026 werd in de kerkdienst van De Gereformeerde Kerk te Nieuwe Pekela aandacht besteed aan het honderdnegentigjarig bestaan van die kerk.

De kerk werd geïnstitueerd op 10 april 1836 door ds. H. de Cock.

De voorganger in de dienst was de heer J. Nicolai uit Nieuw Buinen, terwijl het orgel bespeeld werd door de heer F. Oppewal.

Liederen en lezingen.

Gezongen werden onder meer lied 280: ‘De vreugde voert ons naar dit huis’; lied 283 (‘In de veelheid van geluiden’); lied 305 (‘Alle eer en alle glorie’) en na de preek ‘Wie zich door God alleen laat leiden’, terwijl het slotlied was lied 416 (‘Ga met God en Hij zal met je zijn’).

De lezingen waren uit Genesis 8 vers 8 tot 16 (‘Noach en de duif’), terwijl de tweede lezing genomen werd uit Johannes 20 : 19 tot 31 (‘De verschijningen’).

De preek.

De voorganger sprak woorden met de volgende strekking:

“Vandaag is voor onze kerk een bijzondere dag. We zijn jarig en we worden 190 jaar! Al bijna twee eeuwen komen mensen hier in deze kerk bij elkaar om samen te bidden, te zingen en te luisteren naar Gods Woord. Het is een periode van bijna tweehonderd jaar waarin alles is voorbij gekomen: er waren tijden van armoede, van sociale ongelijkheid, van bedrijvigheid in de scheepvaart, in het boerenbedrijf en in de sigarenindustrie. Er waren twee oorlogen, er was sociale onrust met stakingen, maar er waren ook tijden van opbouw. En er was al ons persoonlijk wel en wee. Al die jaren trok God met ons mee. Zoals God met het volk Israël meetrok, overdag in een wolkkolom en ‘s nachts in een vuurkolom.

In de afgelopen bijna twee eeuwen is de wereld nogal veranderd, net als onze samenleving, net als onze kerk. De secularisatie deed haar intrede en geloven in God werd minder vanzelfsprekend. Kerken liepen steeds meer leeg en ook onze kerk werd kleiner. En zo staan we er nu voor in 2026. Terwijl we honderdnegentig jaar bestaan lijkt de toekomst in onze dagen in alle opzichten onzeker, zeker ook voor de kerk en voor het christelijk geloof. De verleiding om negatief en pessimistisch te zijn over de toekomst van kerk en christendom lijkt soms heel groot.

Het interieur van de kerkzaal.

Toch vertellen de feiten een ander verhaal. Afgezien van het rijke welvarende West-Europa groeit het christendom wereldwijd. En zelfs in ons eigen land vermelden de bronnen dat het geloof in God weer toeneemt en lijkt de ontkerkelijking halt te houden. Vooral jongeren zoeken weer naar spiritualiteit, wat onder meer te zien is aan de groei van bepaalde evangelische kerken in ons land. Kijk eens naar een evenement als de Passion: grote groepen mensen die houvast, richting en geloof zoeken. Dat zijn hoopvolle berichten in een wereld die soms hopeloos lijkt, zoals die ten tijde van Noach, maar dat niet is!

Hopeloos, zo leek de wereld in de tijd van Noach, toen het water steeds hoger kwam. De mensen moeten toen hebben gewanhoopt: is dit de straf van God? De wereld stond onder water. Alleen Noach en zijn familie en de dieren in de Ark overleefden.

Hoop…

Waar het in dat verhaal natuurlijk over gaat is over datgene waaraan we allemaal behoefte aan hebben, namelijk hoop. Het verhaal van Noach is uiteindelijk een verhaal van hoop, verbeeld door de duif die aan komt vliegen met een olijftakje in de snavel. Drie maal vloog de duif uit; de tweede keer had hij het takje, derde keer kwam hij niet meer terug, want de aarde was drooggevallen, het leven ging weer door. Er was weer toekomst en leven.

Drie keer vloog de duif uit: drie is een heilig getal in de bijbel. Na drie dagen stond Jezus op uit de dood. Jezus staat op uit de dood en is daarmee het symbool, het teken van hoop. Het leven gaat door. Er is toekomst, ook voor ons!

Tijdens de preek.

En wat is die hoop ook vandaag nodig, voor de wereld, voor ons, voor onze geliefden en voor de kerk! We zijn onzeker en verward en soms zelfs ronduit angstig. Eigenlijk wel een beetje te vergelijken met de discipelen van Jezus na Zijn dood en opstanding. Ook zij waren verward en angstig. Ze wisten niet goed waar ze aan toe waren, hoe het verder moest.

Ze waren angstig omdat ze vervolgd werden. Ze hoorden immers ook bij Jezus! Daarom verzamelden ze zich in een afgesloten ruimte. En dan staat Jezus plotseling tussen hen in en wenst hen vrede. De opgestane Jezus verschijnt tussen hen, een wonder. Ze hebben gehoord over Zijn opstanding en sommigen hebben Hem zelfs gezien. Toch zijn ze angstig. Zeker, Jezus had Zijn opstanding voorzegd, maar ze kunnen het mysterie moeilijk bevatten. Kennelijk was het toch moeilijk om de opgestande Jezus toe te laten in hun eigen leven…

Kan het misschien zo zijn dat die angst, die verwarring, die twijfel hen juist verhinderden om Jezus echt toe te laten in hun hart? Angst maakt minder ontvankelijk, sluit alles af, zet alles vast. Dat geldt ook voor ons.

Het is Pasen geweest…!

Het is Pasen geweest, de Heer is opgestaan! Nu gaan we verder. Wat nemen we mee van die boodschap van Pasen, en hoe passen we dat toe in ons leven? We zijn soms angstig, verward en onzeker, twijfelend. Hoe kunnen we ons overgeven aan de boodschap dat Jezus leeft? Die boodschap van geloof, hoop en vertrouwen. Hoe kunnen gesloten deuren open gaan? Hoe kunnen we een doorgang vinden als alle wegen afgesloten lijken?

De in 1866 gereformeerde kerk is het achterste gedeelte op deze foto. Laster werd de consistorie aangebouwd en in 1940 kwam de toren er bij!

Dan staat Jezus ineens tussen de leerlingen. Hij verschijnt onder hen na Zijn opstanding. Hij is niet meer echt van deze wereld, Hij is immers al op weg naar de Vader. Maria kon en mocht Hem niet meer vasthouden. Hij verschijnt en zegt: ‘Ik wens jullie vrede’. Hij toont Zijn handen, Zijn zijde. Als er iemand is die het maar moeilijk kan geloven, Thomas, dan heeft de Heer daar begrip voor. Hij neemt ook de twijfelende gelovigen serieus: Voel maar, kijk maar, Ik ben het echt.

Ook in deze verschijningsvorm, dit opstandingslichaam, dit geestelijk lichaam, zijn de wonden te zien. Het is Jezus. En Hij leeft en wenst ons vrede. Tegenover onze angst en verwardheid stelt de Heer Zijn vrede! Dan gaat Jezus nog een stap verder en laat zijn leerlingen zien dat ze Hem mogen volgen, en zelfs mogen vertegenwoordigen: ‘Zoals de Vader Mij heeft uitgezonden, zo zend ik jullie uit’. Zo wordt onze angst, onzekerheid en verwardheid omgezet in daadkracht. In getroost opstaan en verder gaan.

Om de leerlingen te laten zien dat ze daar ook kracht voor krijgen, blaast Jezus over hen heen en zegt: ’Ontvang de Heilige Geest’. Hij neemt zijn leerlingen volledig in vertrouwen en rust ze toe om in Zijn voetsporen te treden om Zijn werk voort te zetten. Wat een kracht en bemoediging ontvangen ze hier. Angst smelt als sneeuw voor de zon door de Geest van de Heer, Die leeft. Diezelfde geest mag ook ons troosten en kracht geven, ook en misschien wel juist in deze moeilijke, verwarrende tijden, ook voor onze kerk en hoe het daarmee verder zal gaan.

Daarbij mogen we weten dat God met ons mee gaat. Daaruit mogen we hoop putten, die leven doet en die de angst wegneemt en er vertrouwen tegenover zet. De opgestane Heer zegt tegen ons: geloof Mij, Ik leef. Ik zie jou en Ik zal met jou zijn, zoals de Vader met jou zal zijn. Je zult leven! Huub Oosterhuis heeft het treffend onder woorden gebracht: ‘De Heer heeft mij gezien, en onverwacht ben ik opnieuw geboren en getogen. […] Zo komt Hij steeds met stille overmacht. Zo neemt Hij voor lief mijn onvermogen. Amen”.

190 jaar jong…

Na het gezongen ‘Wie zich door God alleen laat leiden [..]’ werd door de voorganger aandacht besteed aan het 190-jarig bestaan van de Gereformeerde Kerk [tien jaar geleden besteedde onze website aandacht aan het 180-jarig bestaan van deze kerk; de historie kunt u daar lezen].

Tijdens de dienst een muzikaal intermezzo.

Gezegd werd onder meer:

“Vandaag staan we stil bij 190 jaar Gereformeerde Kerk in Nieuwe  Pekela. Bijna 200 jaar aan gebeden, liederen, vreugde en verdriet in ons midden zijn in deze kerk gedeeld. Als wij vandaag achterom kijken dan doen we dat met een gevoel van diepe dankbaarheid. En we gedenken ook al diegenen die ons zijn voorgegaan. De generaties die met veel inzet het geloof en met een rostvast vertrouwen deze gemeente opbouwden en hebben gedragen. Wij staan op hun schouders. Hun geloof rust op het fundament waarop wij vandaag nog altijd mogen staan.

Natuurlijk, als we vooruitkijken voelen we soms onzekerheid. De wereld verandert, en ook de muren van de kerk zijn niet onkwetsbaar voor de vragen van deze tijd. Hoe zal het verder gaan?

Maar laten we vandaag vooral vasthouden aan die drie woorden die ons al tweehonderd jaar verbinden: Geloof, Hoop en Liefde. En laten we vertrouwen dat we dit niet alleen hoeven doen. We weten niet wat de toekomst brengt, maar wel Wie de toekomst in Zijn handen heeft. Laten we daarom met opgeheven hoofd en met een open hart in geloof, hoop en vertrouwen de volgende jaren tegemoet gaan. Dankbaar voor wat er was, vol vertrouwen in wat komt.

Nog een heel klein stukje kerkgeschiedenis: op 10 april 1836 werd de Gereformeerde Kerk van Nieuwe Pekela gesticht, toen nog onder de naam Christelijke Afgescheidene Gemeente. De naam ‘Gereformeerde Kerk’ werd pas in 1892 officieel na de landelijke Vereniging van twee afgescheiden kerkstromingen. De landelijke Afscheiding vond plaats vanuit de hervormde kerk in 1834 door ds. H. de Cock [1801-1842]. Een van de belangrijkste redenen was in die tijd dat men de hervormde kerk te vrijzinnig vond. Vandaag is dat in Nieuwe Pekela een heel ander verhaal.

Ds. H. de Cock (1801-1842), de eerste Afgescheiden predikant in Nederland, stichtte de Christelijke Afgescheidene Gemeente te Pekela (later Nieuwe Pekela).

Het huidige kerkgebouw is sinds 1866 in gebruik. Daarvóór kwam men bijeen in boerenschuren en bij gemeenteleden thuis.

Vrijwilligers bedankt met bloemen.

Na een muzikaal intermezzo door een van de gemeenteleden werden alle gemeenteleden bedankt voor hun betrokkenheid bij de kerk: “Wat een geweldige groep zijn wij als kerk met het omzien naar elkaar en het ondersteunen van elkaar. We zijn allemaal ledematen van dat ene lichaam. We dragen allemaal ons steentje bij. Iedereen kreeg dus een bloem!

Na de dienst was er gezamenlijk koffiedrinken in de grote zaal en werd de bijeenkomst afgesloten met een drankje.

Een beeldverslag van de jubileumdienst >

Translation into English:

“What a wonderful group we are as a Church”.

The ‘Gereformeerde’ Church of Nieuwe Pekela is 190 years young.

On Sunday, April 12, 2026, attention was given during the church service of the ‘Gereformeerde’  Church in Nieuwe Pekela to the 190th anniversary of that church.

The service was led by Mr. J. Nicolai from Nieuw Buinen, while the organ was played by Mr. F. Oppewal.

Songs and readings.

Among the hymns sung were hymn 280: “Joy leads us to this house”; hymn 283 (“Amid the multitude of sounds”); hymn 305 (“All honor and all glory”); and after the sermon (“Whoever lets himself be guided by God alone”), while the closing hymn was hymn 416 (“Go with God and He will be with you”).

The readings were from Genesis 8:8 to 16 (“Noah and the dove”), and the second reading was taken from John 20:19 to 31 (“The appearances”).

The sermon.

The minister spoke words to the following effect:

“Today is a special day for our church. It is our birthday, and we are turning 190 years old. For nearly two centuries, people have gathered here in this church to pray together, to sing, and to listen to God’s Word. It is a period of almost two hundred years in which everything has occurred: there were times of poverty, of social inequality, of activity in shipping, in agriculture, and in the cigar industry. There were two wars, there was social unrest with strikes, but there were also times of rebuilding. And there were all our personal ups and downs. Throughout all these years, God has gone with us, just as God went with the people of Israel, by day in a pillar of cloud and by night in a pillar of fire.

In the past nearly two centuries, the world has changed considerably, just like our society and our church. Secularization has made its entrance, and belief in God has become less self-evident. Churches have become increasingly empty, and our church has also grown smaller. And so this is where we stand in 2026. While we celebrate 190 years of existence, the future in our time seems uncertain in every respect, certainly also for the church and for the Christian faith. The temptation to be negative and pessimistic about the future of the church and Christianity can sometimes be very great.

Yet the facts tell a different story. Apart from the prosperous Western Europe, Christianity is growing worldwide. And even in our own country, sources report that belief in God is increasing again and that secularization seems to be slowing down. Young people in particular are once again searching for spirituality, which can be seen, among other things, in the growth of certain evangelical churches in our country. Just look at an event like The Passion: large groups of people searching for support, direction, and faith. These are hopeful messages in a world that sometimes seems hopeless, as it did in the time of Noah—but is not.

Hopeless—that is how the world must have seemed in Noah’s time, when the water kept rising. People must have despaired: is this God’s punishment? The world was flooded. Only Noah and his family and the animals in the Ark survived.

What that story is really about, of course, is what we all need: hope. The story of Noah is ultimately a story of hope, symbolized by the dove that comes flying with an olive branch in its beak. Three times the dove flew out: the second time it brought the branch, and the third time it did not return, because the earth had dried up—the cycle of life continued. There was a future and there was life.

The dove flew out three times: three is a sacred number in the Bible. After three days, Jesus rose from the dead. Jesus rises from the dead and thereby becomes the symbol, the sign of hope. Life goes on. There is a future, also for us.

And how much that hope is needed today—for the world, for us, for our loved ones, and for the church! We are uncertain and confused, and sometimes even downright afraid. In a way, it is comparable to the disciples of Jesus after His death and resurrection. They too were confused and afraid. They did not really know where they stood or how things would continue.

They were afraid because they were being persecuted. After all, they also belonged to Jesus! That is why they gathered in a locked room. And then Jesus suddenly stood among them and wished them peace. The risen Jesus appears among them—a miracle. They had heard about His resurrection, and some had even seen Him. Yet they were afraid. Yes, Jesus had foretold His resurrection, but they found it difficult to comprehend the mystery. Apparently, it was still difficult for them to truly allow the risen Jesus into their own lives…

Could it be that this fear, this confusion, this doubt actually prevented them from truly letting Jesus into their hearts? Fear makes one less receptive, shuts everything off, brings everything to a standstill. The same applies to us.

Easter has passed: the Lord is risen! Now we move forward. What do we take with us from the message of Easter, and how do we apply it in our lives? We are sometimes afraid, confused, and uncertain, full of doubt. How can we surrender ourselves to the message that Jesus lives? That message of faith, hope, and trust. How can closed doors be opened? How can we find a way forward when all roads seem blocked?

Then suddenly Jesus stands among the disciples. He appears to them after His resurrection. He is no longer truly of this world, for He is already on His way to the Father. Mary could no longer hold on to Him. He appears and says: ‘Peace be with you.’ He shows His hands and His side. If there is anyone who finds it difficult to believe—Thomas—the Lord understands. He also takes doubting believers seriously: “Touch and see—I am real.”

Even in this form—this resurrection body, this spiritual body—the wounds are visible. It is Jesus. And He lives and wishes us peace. In the face of our fear and confusion, the Lord sets His peace! Then Jesus goes a step further and shows His disciples that they may follow Him, and even represent Him: “As the Father has sent Me, so I send you.” In this way, our fear, uncertainty, and confusion are transformed into strength—into rising with comfort and moving forward.

To show the disciples that they will also receive the strength for this, Jesus breathes on them and says: “Receive the Holy Spirit.” He fully entrusts His disciples and equips them to follow in His footsteps and continue His work. What strength and encouragement they receive here. Fear melts away like snow in the sun through the Spirit of the Lord, who lives. That same Spirit may also comfort us and give us strength, especially in these difficult, confusing times, also for our church and whatever lies ahead for it.

In this, we may know that God goes with us. From that we may draw hope—a hope that gives life and takes away fear, replacing it with trust. The risen Lord says to us: believe Me, I live. I see you, and I will be with you, just as the Father will be with you. You will live! Huub Oosterhuis expressed it beautifully: ‘The Lord has seen me, and unexpectedly I have been born and raised anew. […] Thus He comes again and again with quiet power. Thus He accepts my inability.’ Amen.”

190 years young…

After the sung hymn “Whoever lets himself be guided by God alone […]”, the minister paid attention to the 190th anniversary of the ‘Gereformeerde’ Church (ten years ago our website also paid attention to the 180th anniversary of this church; you can read the history there).

Among other things, it was said:

“Today we reflect on 190 years of the ‘Gereformeerde’ Church in Nieuwe Pekela. Nearly 200 years of prayers, songs, joy, and sorrow have been shared here in our midst in this church. As we look back today, we do so with a deep sense of gratitude. And we also remember all those who went before us—the generations who, with great dedication and steadfast faith, built up and sustained this congregation. We stand on their shoulders. Their faith is the foundation on which we still stand today.

Of course, when we look ahead, we sometimes feel uncertainty. The world is changing, and the walls of the church are not immune to the questions of our time. What will the future bring?

But today, let us above all hold on to the three words that have bound us together for nearly two hundred years: Faith, Hope, and Love. And let us trust that we do not have to do this alone. We do not know what the future will bring, but we do know who holds the future in His hands. Therefore, let us face the coming years with heads held high and open hearts—in faith, hope, and trust. Grateful for what has been, and full of confidence in what is to come.

A small piece of church history: on April 10, 1836, the ‘Gereformeerde’ Church of Nieuwe Pekela was founded, then under the name Christian Seceded Congregation. The name ‘’Gereformeerde’ Church’ only became official in 1892 after the national union of two seceded church movements. The Secession took place from the ‘Hervormde’ Church in 1834, led by Rev. H. de Cock. One of the main reasons at that time was that people found the ‘Hervormde’ Church too liberal. Today, that is a very different story in Nieuwe Pekela.

The current church building has been in use since 1866. Before that, people gathered in farm barns and in the homes of congregation members.

Volunteers thanked with flowers.

After a musical interlude by one of the congregation members, all members of the congregation were thanked for their involvement in the church: “What a wonderful group we are as a church, caring for one another and supporting each other. We are all members of that one body. We all contribute our part.” Everyone therefore received a flower.

After the service, there was a communal coffee gathering in the main hall, and the meeting concluded with a drink.

  • For a link to the Jubilee church service: see the Dutch version of this article.