Een monumentaal kerkgebouw met een rijke geschiedenis en oog voor de toekomst.
De gereformeerde, tegenwoordig protestantse, Noorderkerk aan de Schuytstraat in Den Haag bestaat in december 2026 precies 120 jaar. Op zaterdag 12 en zondag 13 december wordt stilgestaan bij dit bijzondere jubileum van het monumentale kerkgebouw.
Jubileum op 12 en 13 december 2026.
De kerk werd op 19 december 1906 in gebruik genomen. Op 19 december 2016 vierde zij haar 110-jarig bestaan. Aan dat jubileum besteedden we destijds aandacht op onze website.
Ook dit jaar wordt het jubileum gevierd met bijzondere activiteiten. Op zaterdag 12 december 2026 vindt om 20.00 uur een verrassingsconcert plaats. Op zondag 13 december om 15.00 uur wordt een feestelijke herdenkingsdienst gehouden ter gelegenheid van het 120-jarig bestaan van de Noorderkerk. Na afloop is er gelegenheid om samen koffie, thee of limonade te drinken en elkaar te ontmoeten.
Het ontstaan van de Noorderkerk.
De Noorderkerk werd gebouwd in 1906, omdat de bestaande gereformeerde kerkgebouwen aan de Bazarlaan en de Nobelstraat te klein waren geworden voor het groeiende aantal kerkgangers. Er was behoefte aan een groter kerkgebouw om de groeiende gemeente ruimte te bieden.
De naam Noorderkerk sloot aan bij de ligging van het gebouw en bij de namen van andere kerken in Den Haag. In het oosten van de stad stond de Oosterkerk en in het zuidwesten de Westerkerk. De naam Noorderkerk was nog beschikbaar en werd gekozen voor het nieuwe kerkgebouw aan de Schuytstraat.
Het ontwerp was afkomstig van architect J.C. Wentink uit Utrecht. De aannemers Z. Gelen en J. v.d. Wal verzorgden de bouw, onder toezicht van opzichter K. Kuipers.
Architectuur en ontwerp.
De Noorderkerk is ontworpen als een dwarsstaande zaalkerk. Dat betekent dat de kerkzaal zo is gesitueerd dat de lange zijde van het gebouw parallel loopt aan de straat. Wie via de oorspronkelijke centrale hoofdingang binnenkomt, kan de volledige kerkzaal in één oogopslag overzien.
De middenbouw wordt gekenmerkt door een groot roosvenster en de hoofdingang. Aan weerszijden staan twee torens: een hoge, gemetselde toren met een neoromaanse spits en een lagere toren. Beide torens beschikken over dubbele toegangsdeuren, die als reguliere ingangen naar de kerkzaal worden gebruikt.
Het gebouw is opgetrokken uit baksteen en rust op een basement van hardsteen. Op verschillende plaatsen wordt het metselwerk afgewisseld met zandstenen onderdelen. Deze zijn voorzien van zorgvuldig vervaardigde beeldhouwwerken, die het gebouw een bijzonder karakter geven.
De symboliek in de gevel.
De buitengevel van de Noorderkerk bevat verschillende religieuze teksten en afbeeldingen die verwijzen naar het christelijk geloof.
Boven het grote roosvenster bevindt zich in de topgevel een lange, smalle zandstenen plaat met de duidelijk uitgehouwen woorden: ‘Hoort het Woord des Heeren’.
Daarboven is een ster met een stralenkrans afgebeeld: de ‘blinkende morgenster’. Deze staat symbool voor het licht dat door het Woord van God, als openbaring van God, over de wereld opgaat.
Ook boven de hoofdingang is een bijzondere voorstelling in zandsteen aangebracht. In een driehoekig veld is de ark afgebeeld, drijvend op het water. De ark staat symbool voor de kerk. Verder zijn een wereldbol en een kerk op een rots uitgebeeld.
Op de pilasters aan weerszijden van de hoofdingang is bovendien een voorstelling van de wijnstok te zien. Al deze elementen maken de gevel niet alleen tot een architectonisch geheel, maar vertellen ook een verhaal over geloof, hoop en bescherming.
Werken aan de toekomst.
Het jubileum is niet alleen een moment om terug te kijken op 120 jaar geschiedenis. De Noorderkerkgemeente kijkt ook vooruit. Het behoud van het monumentale kerkgebouw vraagt om aandacht, onderhoud en plannen die ervoor zorgen dat het gebouw ook in de toekomst gebruikt kan blijven worden.
De afgelopen jaren is daarom gewerkt aan verschillende verbeteringen. Zo wordt de kosterswoning opgeknapt en krijgt ook de wijkzaal een opknapbeurt. Met de komst van LUX, een eigentijdse kerk die gebruikmaakt van de Noorderkerk voor haar diensten, krijgt de wijkzaal bovendien een nieuwe functie. Na de wekelijkse zondagmorgendienst in de kerkzaal wordt dit een belangrijke plek waar mensen elkaar kunnen ontmoeten.
Ook wordt geïnvesteerd in verduurzaming. Er worden zonnepanelen geplaatst en warmtekussens aangeschaft om het energieverbruik terug te dringen en de afhankelijkheid van de gasprijs te verminderen.
Daarnaast worden samen met de gemeente Den Haag renovatieplannen ontwikkeld. Het doel is om de exploitatie van het kerkgebouw ook op langere termijn financieel haalbaar te houden. Tegelijkertijd worden onderhoudswerkzaamheden voorbereid die moeten bijdragen aan het behoud van het gebouw voor de komende generaties.
‘Samen bouwen aan de volgende 120 jaar’.
De Noorderkerk is meer dan een monumentaal gebouw. Al 120 jaar is zij een plek waar mensen samenkomen rond geloof, ontmoeting en gemeenschap. Het behoud van deze bijzondere plek vraagt om gezamenlijke inzet.
Vrijwilligers en verschillende organisaties uit de buurt spelen daarbij een belangrijke rol. Met hun betrokkenheid, inzet en hulp van Boven werken zij mee aan een toekomst waarin de Noorderkerk haar betekenis voor de wijk en de stad kan blijven vervullen.
Het 120-jarig jubileum is daarmee niet alleen een gelegenheid om dankbaar terug te kijken op het verleden, maar ook om met vertrouwen vooruit te zien. Met aandacht voor het monumentale karakter, oog voor verduurzaming en ruimte voor nieuwe vormen van ontmoeting wordt gewerkt aan een Noorderkerk die ook de komende 120 jaar een waardevolle plek in Den Haag kan zijn.
Translation into English:
20 Years of the Noorderkerk in The Hague.
A historic church building with a rich history and an eye to the future.
The ‘gereformeerde’, now Protestant, Noorderkerk on Schuytstraat in The Hague will celebrate its 120th anniversary in December 2026. On Saturday 12 and Sunday 13 December, this special milestone in the history of the monumental church building will be commemorated.
Anniversary celebrations on 12 and 13 December 2026.
The church was first opened for use on 19 December 1906. On 19 December 2016, it celebrated its 110th anniversary. At the time, we marked that occasion on our website.
This year, too, the anniversary will be celebrated with special events. On Saturday 12 December 2026, a surprise concert will take place at 8:00 p.m. On Sunday 13 December at 3:00 p.m., a special commemorative service will be held to celebrate the Noorderkerk’s 120th anniversary. Afterwards, visitors will have the opportunity to enjoy coffee, tea or lemonade together and meet one another.
The origins of the Noorderkerk.
The Noorderkerk was built in 1906 because the existing ‘gereformeerde’ church buildings on Bazarlaan and Nobelstraat had become too small for the growing number of churchgoers. A larger church was needed to accommodate the expanding congregation.
The name Noorderkerk (Northern Church) reflected the building’s location and followed the naming tradition of other churches in The Hague. The Oosterkerk (Eastern Church) stood in the eastern part of the city, while the Westerkerk (Western Church) was located in the southwest. The name Noorderkerk was still available and was therefore chosen for the new church on Schuytstraat.
The building was designed by architect J.C. Wentink of Utrecht. Contractors Z. Gelen and J. v.d. Wal carried out the construction under the supervision of site supervisor K. Kuipers.
Architecture and design.
The Noorderkerk was designed as a transverse hall church. This means that the church hall is arranged so that the building’s long side runs parallel to the street. Anyone entering through the original central main entrance can take in the entire church hall at a single glance.
The central section of the building is distinguished by a large rose window and the main entrance. Two towers stand on either side: a tall, brick-built tower with a Neo-Romanesque spire and a shorter tower. Both towers have double entrance doors, which serve as regular entrances to the church hall.
The building is constructed of brick and rests on a plinth of natural stone. In several places, the brickwork is interspersed with sandstone elements. These feature carefully crafted sculptures that give the building its distinctive character.
The symbolism on the façade.
The exterior façade of the Noorderkerk features various religious texts and images that refer to the Christian faith.
Above the large rose window, in the upper gable, is a long, narrow sandstone plaque bearing the clearly carved words: “Hear the Word of the Lord.”
Above it is an image of a star surrounded by rays of light: the “shining morning star.” This symbol represents the light that spreads across the world through the Word of God, understood as God’s revelation.
There is also a distinctive sandstone scene above the main entrance. Within a triangular panel, the ark is depicted floating on the water. The ark symbolises the Church. A globe and a church standing on a rock are also represented.
The pilasters on either side of the main entrance feature images of the vine. Together, these elements make the façade more than an architectural composition: they also tell a story of faith, hope and protection.
Building for the future.
The anniversary is not only an opportunity to look back on 120 years of history. The Noorderkerk congregation is also looking ahead. Preserving this monumental church building requires attention, maintenance and plans to ensure that it can continue to be used in the future.
Various improvements have therefore been undertaken in recent years. The caretaker’s residence is being renovated, and the community hall is also being refurbished. With the arrival of LUX, a contemporary church community that uses the Noorderkerk for its services, the community hall will take on a new role. Following the weekly Sunday morning service in the main church hall, it will become an important place for people to meet and connect.
Investment is also being made in sustainability. Solar panels are being installed, and heated cushions are being purchased to reduce energy consumption and lessen dependence on gas prices.
In addition, renovation plans are being developed in collaboration with the Municipality of The Hague. The aim is to ensure that operating the church building remains financially viable in the long term. At the same time, maintenance work is being planned to help preserve the building for future generations.
“Building the Next 120 Years Together”.
The Noorderkerk is more than a monumental building. For 120 years, it has been a place where people have gathered around faith, fellowship and community. Preserving this special place requires a collective effort.
Volunteers and various local organisations play an important role in this work. Through their commitment, dedication and help from Above, they are helping to create a future in which the Noorderkerk can continue to fulfil its role in the neighbourhood and the city.
The 120th anniversary is therefore not only an opportunity to look back on the past with gratitude, but also to look to the future with confidence. By respecting the building’s historic character, focusing on sustainability and creating space for new forms of fellowship, work is underway to ensure that the Noorderkerk remains a valuable part of The Hague for the next 120 years as well.